Showing posts with label నేను మీ శరీరాన్ని. Show all posts
Showing posts with label నేను మీ శరీరాన్ని. Show all posts
ఇప్పుడు మీకు
వయసు ఐపోతోంది అనుకోండి (మనిషి అన్నాక తప్పదు కదండీ మరి!). మీకు వయసు పెరుగుతున్న కొద్ది
నేను పలచబడి పోతుంటాను. నా అడుగున వున్న సిరలు కొట్టొచ్చినట్టు కనిపిస్తుంటాయి. కొవ్వు
కరిగిపోవడంతో నాలో ముడుతలు కనిపిస్తాయి. యవ్వనపు నిగ్గు, నిగారింపు ఇప్పుడు ఉండదు.
కళ్ల కింద చారలు కనిపిస్తాయి. దవడల కింద చర్మం వేలాడే పరిస్థితి ఏర్పడవచ్చు.
చర్మంతో వచ్చే ఓ ముఖ్యమైన సమస్య కాన్సర్. సూర్యకిరణాలతో అధికంగా
సంపర్కం కలిగినప్పుడు కాన్సర్ వచ్చే ప్రమాదం వుంటుంది. నుదురు, ముక్కు, చెవులు ఈ సమస్య
తలెత్తే ముఖ్య స్థానాలు. అయితే ఎన్నో రకాల కాన్సర్ ని సకాలంలో గుర్తించగలిగితే నిశ్చయంగా
నయం చెయ్యడానికి వీలవుతుంది. కాని ఏదేమైనా కాన్సర్ ప్రమాదకరమైన వ్యాధి. కనుక చర్మం
మీద ఎక్కడైనా అసహజంగా రక్త స్రావం జరుగుతూ, త్వరగా నయం కాకుండా ఉన్నట్టయితే అశ్రద్ధ
చెయ్యకుండా డాక్టర్ కి చూపించుకోవాలి.
మరి ఈ విషయంలో
నివారణ చర్యగా మీరు చెయ్యగలిగేది ఏమైనా వుందా? తప్పకుండా వుంది. ఎక్కువగా ఎండలో తిరగడం
మానెయ్యడం! ఆదివారం పగలంతా క్రికెట్ ఆడడం తప్పనిసరి
అనుకుంటే కాప్ పెట్టుకోవడం. అలాగే చలికాలంలో ఎక్కువగా నీట్లో నానడం మంచిది కాదు. అందువల్ల
చర్మంలో తేమ తగ్గి పొడిపొడిగా అయిపోతుంది.
చివరిగా చెప్పేదేమంటే
మీరు ఎంత శ్రద్ధ తీసుకున్నా, నాలుగు రోజుల కోసారి ఎంత నలుగు స్నానాలు చేసినా నాతో కాస్త
ఇబ్బందేనండి! మీకు, ఈ బాహ్య ప్రపంచాన్ని వేరు చేసే గోడని కదా మరి? అందుచేత నాకు సంబంధించిన
రోగాలు కోకొల్లలు. కచ్చితంగా చెప్పాలంటే 2000
పైగా! చర్మరోగాల్లో ముఖ్యమైనది సోరియాసిస్ (Psoriasis). మామూలుగా 27
రోజులకి ఒకసారి ఎపీడెర్మిస్ కణాలు కొత్తవి పుడుతుంటాయి. కాని సోరియాసిస్ లో
ఈ పుట్టుక ఐదు రోజులకి ఓ సారి జరుగుతుంది. కనుక చర్మం మీద ఎర్రగా మచ్చల్లా ఏర్పడతాయి.
ఇలా ఎందుకు జరుగుతుందో ఎవరికీ తెలియదు.
అలాంటిదే మరో చర్మ సమస్య షింగిల్స్. చికెన్
పాక్స్ వైరస్ వల్ల ఈ వ్యాధి సంక్రమిస్తుంది. ఈ వ్యాధి సోకినప్పుడు విపరీతమైన బాధ కలుగుతుంది.
చర్మం అంతా కురుపుల్లా ఏర్పడతాయి. కురుపులు నయం అయినా కూడా బాధ కొంత కాలం ఉండొచ్చు.
ఇలాంటి పరిస్థితిల్లో
తప్పకుండా డాక్టర్ ని సంప్రదించాలి. అదేం ఖర్మమో ఈ చర్మంతో అన్నీ సమస్యలే అనుకుంటున్నారేమో!
పొరబాటు! సిపాయికి కవచం ఎంత ముఖ్యమో, శరీరానికి చర్మం అంత ముఖ్యం. చర్మంలోని మర్మం
అంటే అదే.
చెమట గ్రంథుల
మాట అలా వుంచి ఇక చమురు గ్రంథుల విశయానికి వద్దాం. ఈ చమురు గ్రంథుల ప్రయోజం ఏంటంటే
మరి ఠక్కున చెప్పడం కష్టమే. నాలో ఈ గ్రంథులు కొన్ని లక్షలు ఉంటాయి. నా రోమకూపాలకి
(hair follicles) కి అతుక్కుని వుంటాయి. అవి
నా కేశాలని, చుట్టూ ఉండే చర్మాన్ని కందెన చేస్తాయి. మీ సంగతంటే వేరు గాని మీ పూర్వీకులు
ఉన్నారే… అంటే బాగా పూర్వీకులు అన్నమాట… వాళ్లకి మరి ఒంటి నిండా బొచ్చు ఉండేది కనుక
ఆ బొచ్చుకి తడి అంటకుండా ఉండేదుకు గాను, ఆ బొచ్చులో వెచ్చదనాన్ని నిలువ ఉంచుకునేందుకు
గాను ఈ చమురు సంస్కారాలు అవసరమై వుండేవేమో.
అప్పుడు పనికొచ్చినవే ఇప్పుడు తలనొప్పిగా దాపురిస్తున్నాయి. రోమకూపాలు పూడుకుపోతాయి.
వాటిలో చెత్త చేరుతుంది. దాని మూలంగా మొటిమలు ముఖాన ప్రత్యక్షమవుతాయి.
ఇక ఈ కేశాల తయారీ
ఎలా జరుగుతుందో చెప్తాను. నా మీద చదరపు సెంటీమీటరుకి సుమారు పది రోమకూపాలు ఉంటాయి. ప్రతీ కూపానికి దాని వేళ్ల వద్ద ఓ దుంప
లాంటి నిర్మాణం వుంటుంది. అక్కడి నుండి ఉపరితలం వరకు ఓ నాళం లాంటి నిర్మాణం వుంటుంది.
రోమకూపం లోతుల్లో కణాలు వేగంగా పెరుగుతూ వుంటాయి. అలా పుట్టిన కొత్త కణాలు నాళం లోంచి
పైకి తోసుకొస్తూ ఓ దారం లా ఏర్పడతాయి. ఆ దారమే వెంట్రుక!
నాలో కొట్ల కొద్ది
మెలనోసైట్ లు అనే రకం కణాలు కూడా వుంటాయి. ఇవి మెలనిన్ (melanin) అనే రంగున్న పదార్థాన్ని
ఉత్పత్తి చేస్తాయి. జుట్టు రంగు గాని, చర్మం
రంగు గాని ఈ మెలనిన్ వల్లనే వస్తుంది. మెలనిన్ లేని వారిలో చర్మం తెల్లగా వుంటుంది.
దాన్నే బొల్లి అంటాం. మెలనిన్ శరీరానికి ఒక విధమైన రక్షణ నిస్తుంది. దీని వల్లనే ఎండలో
వుండే హానికరమైన అల్ట్రా వయిలెట్ కిరణాల నుండి శరీరానికి రక్షణ దొరుకుతుంది. మీరు గాని
ఎండలో మరీ ఎక్కువగా తిరిగినట్టయితే మీ ఎపీడెర్మిస్ యొక్క లోపలి పొరల నుండీ మెలనిన్
రేణువులు నెమ్మదిగా పైకి తన్నుకొస్తూ ఉపరితలాన్ని చేరుకుంటాయి. అందువల్ల చర్మం కాస్త
నల్లబడుతుంది.
నాలోని నాడీ
జాలాలు కూడా సామాన్యమైనవి కావు. ఉదాహరణకి మీ వేళ్ల కొసల్లో చదరపు సెంటీమీటరుకి కొన్ని
వేల నాడీ తీగల కొసలు ఉంటాయి. మీ చర్మానికి కలిగే సంవేదనలని ఈ నాడీ తీగలే మీ మెదడు దాకా
మోసుకుపోతాయి. మీ బొటన వేలు ఏ రాయికో తగిలి చర్మం చెక్కుకుపోయినా, మీరు ఏ కారణం చేతనైనా
పోయి పోయి చెయ్యి పొయ్యిలో పెట్టినా, గడ్డం
గీసుకునే సమయంలో రక్తతర్పణం జరిగినా – ఈ నాడీ తీగలు ‘కొంపలు అంటుకున్నాయొహో’ అంటూ ప్రమాద
వార్తని మెదడుకి చేరవేస్తాయి.
ఆలాగే మీకు చలేసినప్పుడు
చల్లదనాన్ని పసిగట్టే ప్రత్యేక నాడీ తీగలు ఆ సంగతిని మీ మెదడుకి తెలుపుతాయి. అప్పుడు
మీరా చలికి ‘ఉహుహూ’ అని వణుకుతారన్నమాట. అప్పుడు మీ రోమకూపాల్లో వుండే చిన్నారి కండరాలు
పన్లోకి దిగి మీ చర్మం మీద వుండే వెంట్రుకలని ఓడ సరంగు తెరచాప పైకెత్తినట్టు ఎత్తుతాయన్నమాట.
అప్పుడు మీ వెంట్రుకలు నిక్కబడుచుకుంటాయన్నమాట! అయినా ఈ వెంట్రుకలు నిక్కబొడుచుకోడాలి
అవీ ఏదో వింటానికి బావుంటుందేమో గాని (అదీ సందేహమే!) దాని వల్ల అసలు ప్రయోజనం ఉన్నట్టు
కనపడలేదు అంటారేమో! నిజమే ఈ ప్రత్యేక కేశ సౌకర్యాలన్నీ మీ టామీకి గాని మీకు పనికిరావని
సవినయంగా మనవి చేసుకుంటున్నాను.
Image: http://www.wilton.com/idea/Hair-Raising-Experience
(ఇంకా వుంది)
ఆ మధ్య మీ నెల్లూరు
మావయ్య మీతో ఫోన్లో “ఏందిరా? ఫోన్ చెయ్యడం మానేసినావు. కొవ్వు బాగా పట్టిండాదా యేం?”
అనడం విన్నా లేండి. అయినా మీరు అలాంటివన్నీ
పట్టించుకోరని నాకు తెలుసులేండి. అసలు మనుషులు ఒకరొకరు ‘కొవ్వు పట్టిందీ’ ‘కొవ్వు పట్టిందీ’
అని తిట్టుకుంటారు గాని ఈ కొవ్వు అనేది ఎక్కడ పడుతుందీ అన్న విషయం మాత్రం ఎవరికీ తెలిసినట్టు
లేదు. (ఏదో అనేశాడు గాని, మీ నెల్లూరు మావయ్యకి కూడా తెలుసో లేదో నాకు డౌటే!) ఇందాక
డెర్మిస్, ఎపిడెర్మిస్ అని చెప్పుకున్నాం చూడండి. ఆ డెర్మిస్ అడుగున
subcutaneous పొర ఒకటి వుంటుంది. కొవ్వు అక్కడ
పడుతుంది అన్నమాట!
ఇక కొవ్వు ఎందుకు
పడుతుందీ అన్న విషయానికి వద్దాం. మనిషిలో ఈ కొవ్వు అనే పదార్థం ఒక రకమైన షాక్ అబ్సార్బర్
లాంటిది. ఈ మెత్తని కొవ్వు పొర వల్ల అంతరంగ అవయవాలకి కొంత రక్షణ దొరుకుతుంది. అలాగే
ఒంట్లో వేడిమి లోపలే భద్రంగా ఉంచడానికి కూడా కొవ్వు ఉపయోగపడుతుంది. ఇక కొవ్వు వల్ల
మరో లాభం ఏంటంటే దాని వల్ల ఒంటికి కాసిని వొంపుసొంపులు అమరుతాయి – సామాన్యంగా స్త్రీలకి, పనీపాటా లేకపోతే ఆ సౌభాగ్యం
పురుషులకీ సొంతం!
ఇక్కడ చిన్న
ధర్మసందేహం ఏంటంటే కొందరు నిపుణులు ఈ కొవ్వు పొర అసలు నాకు చెందనిది అంటూంటారు. (వాళ్లకి
తప్పకుండా కొవ్వు పట్టింది!) ఎందుకంటే subcutaneous అంటే చర్మానికి అడుగున అని అర్థం. అంటే చర్మం కాదన్నమాటేగా!
అయినా అసలు కొవ్వు నాదా కాదా అన్నది పెద్ద విషయం కాదనుకోండి. మీ దగ్గరుంటే నా దగ్గర
ఉన్నటేగా మరి.
ఇక నా పొరలలో
కెల్లా బలమైనది డెర్మిస్. సంచీలో కూరగాయలు పదిలంగా వున్నట్టు ఈ డెర్మిస్ అనే సంచీలో
దేహాంగాలు బయటికి పొర్లిపోకుండా భద్రంగా ఉంటాయి. ఈ డెర్మిస్ లోనే ఎన్నో నాడులు, రక్తనాళాలు,
గ్రంథులు అన్నీ విస్తరించి వుంటాయి. మీకు ఒక అవగాహన రావాలంటే – సగటున ఒక చదరపు సెంటీంటర్
డెర్మిస్ లో సుమారు నూరు చెమట గ్రంథులు, నాలుగు
మీటర్ల నాడీ తీగలు, వందల కొద్దీ నాడుల కొసలు (nerve endings), 10 రోమ
కూపాలు (hair follicles), 15 తైల గ్రంథులు
(sebaceous glands), ఇక చివరిగా ఒక మీటరు పొడవున్న రక్త నాళాలు ఉంటాయి.
నాలో విస్తరించిన
ఈ రక్తనాళాల జాలానికి మరో ముఖ్యమైన ప్రయోజనం కూడా వుంది. మీరు ఓ రోజు మొదటి రోజు మ్యాట్నీ
కని వెళ్లి, చేతులు కాల్చుకుని, ఎండనపడి ఇంటికి తిరిగొచ్చారు అనుకోండి. ఎంత లేదన్నా
బుగ్గలు కాస్త ఎరుపెక్కుతాయిగా మరి. అది సిగ్గుతోనో, బాధతోనో, సిగ్గుతో కూడిన బాధతోనో
వచ్చిన ఎరుపు అనుకోకండి. అది ఎండకి వొళ్ళు వేడెక్కిపోతుంటే ఆ వేడిమిని వొదిలించుకోడానికి
చర్మంలోని రక్తనాళాలు పన్నిన కుట్ర. అలాగే మీరు డిసెంబర్ నెలలో చలి అని కూడా చూడకుండా తెల్లరే పెద్ద కింగ్ లా వాకింగ్ అని బయల్దేరి పది
కిలోమీటర్లు ఎలాగోలా నడిచేసి ఇంటొకిచ్చేసరికి అద్దంలో ముఖం చూసుకుంటే సున్నపు గోడ నేపథ్యంలో
పాలిన ముఖాన్ని కనిపెట్టడానికి కాస్త ఇబ్బంది అయ్యింది అనుకోండి. దాని కారణం అద్దంలో
చూసుకోవడం వల్ల జడుపు కాదండి. చల్లగాలికి ఒంట్లోని
వేడంతా బయటికి పోకుండా చర్మంలోని రక్తనాళాలు మూసుకుపోవడం వల్ల ముఖం అలా వెల్ల వేసినట్టు
అయిపోయింది.
ఒంటి మీద చెమట
ఆవిరైతే ఒళ్ళు చల్లబడుతుంది అన్న విషయం చిత్తు కాగితాన్ని విసనకర్రలా వాడడం నేర్చిన
ప్రతీ ప్రాణికి తెలుసుకదండి. కాని నాలో పని చేసే ఎయిర్ కండిషనింగ్ లో ఇంకా చాలా వ్యవహారం
వుందండి. మీ ఒంట్లో ఉష్ణోగ్రత 98.6 F కన్నా
ఓ మూడు, నాలుగు డిగ్రీలు ఎక్కువ అయితే మీకు చాలా అవస్థ. అలాంటిది జరగకూడదనే రెండు చదరపు
మీటర్ల వైశాల్యం గల మీద ఉపరితలం అంతటా ఓ ఇరవై లక్షల చెమట గ్రంథులు సిద్ధంగా ఉంచాను.
ఈ చెమట గ్రంథి బాగా మెలికలు తిరిగిన సన్నని నాళం. చర్మం లోపలి పొరల నుండి ఉపరితలం దాకా
విస్తరించే ఈ నాళాలు ఒక్కొక్కటి 1.25 మీటర్ల
పొడవు ఉంటాయి.
చెమట గ్రంథుల
వల్ల నీరే కాక కొంత ఉప్పు, రక్తంలో వుండే మరి కొన్ని వ్యర్థాలు ఒంట్లోంచి బయటికి పోతాయి.
బయట ప్రశాంతంగా ఉండి పెద్దగా చెమటలు పట్టని రోజు కూడా రోజుని అరకిలో నీరు చెమట గ్రంథుల
ద్వారా బయటికి పోతుంది. ఇక మిట్టమధ్యాహ్న వేళ పిచ్ అరిగిపోయేలా మీరు పిచ్చిగా రన్నులు
తీసే వేళ సుమారు ఆరు కిలోల నీరు ఆవిరైపోతుంది.
ఎండ కాసినప్పుడు,
చలి కాసుకున్నప్పుడు మాత్రమే కాదండి, సిగ్గేసినప్పుడు, భయమేసినప్పుడు, ఇంకా చాలా వేసినప్పుడు
కూడా చెమట గ్రంథులకి పని పడుతుంది అన్నమాట.
(ఇంకా వుంది)
అబ్బ! ఈ చర్మం
గురించి కూడా ఓ అధ్యాయం అవసరమా? అనుకుంటున్నారు కదూ? గోనె సంచీలో కొబ్బరికాయలు మోసుకుపోయినట్టు, మీ దేహాంగాలని
మోసే సంచీ చర్మం. పైగా దీనికి బోలెడు సేవలు చెయ్యాలి – సబ్బేసి రుద్దాలి, బ్లేడెట్టి
గీయాలి, పామాలి, పిసకాలి, మర్దనా చెయ్యాలి… వట్టి బట్ట అని ఇట్టే కొట్టిపారేయకండేం! నాలో చాలా ఇసయం వుంది.
ముందే చెప్తున్నా.
గోనె గుడ్డ, గోచీ గుడ్డ అని మరీ తీసిపారేయకండి. మీకు విన్నారో లేదో. నేను రసాయనాలని ఉత్పత్తి చేస్తా!
ఉదాహరణకి అతి ముఖ్యమైన విటమిన్ – విటమిన్ D – ఎవరు చేస్తారని అనుకున్నారు? (ఇచ్చట కాలరు
ఎగురవేయబడినది.) రక్తపీడనాన్ని నియంత్రించడంలో మరి నా హస్తం ఎంతైనా వుంది. శరీరంలో ఎంత
నీరు నిలువ ఉండాలో, ఎంత మేరకు చెమట ద్వార బయటీకి పోవాలో నిర్ణయించేది నేనే. అసలు మిమ్మల్ని
ప్రపంచాన్ని వేరు చేసే గోడని – పోనీ తలుపుని, ఇంకా పోనీ కిటికీని – నేనే. వేడిమి, చలి,
చక్కలిగిలి, స్పర్శ, దురద ఇలాంటి అనుభూతులన్నీ
నావల్లనే కలుగుతాయి. నా వల్లనే అంటే… మరీ నావల్ల కాదనుకోండి, నా వెనుక పని చేసే నాడీ
మండలం వల్ల. ఒక రకంగా చూస్తే నేను వట్టి గోడని కానండోయ్. నేనో కోట బురుజుని. నానా రకాల
శత్రు జీవాలు మీ లోపలికి ప్రవేశించి పాగా వెయ్యకుండా నేనో కాపు కాస్తానన్నమాట.
చర్మం అంటే చుట్టూ
ఇలా మెత్తగా, నునుపుగా ఉండే పొర మాత్రమే అనుకుంటున్నారేమో. మీ గోళ్లు, జుట్టు, మీ పాదాలలో గట్టిగా గిట్టలా ఉండే పొర – ఇవన్నీ నా
రూపాంతరాలే. నాలో మూడు పొరలు ఉంటాయి – పై పొరేమోనొచ్చి ఎపీడెర్మిస్ (epidermis), మధ్య
పొర డెర్మిస్ (dermis), ఇక అడుగున వున్నది సబ్ క్యుటేనియస్ పొర (subcutaneous
tissue).
మీ శరీరం మీద
ఎన్నో చోట్ల పైపొర అతి సన్నగా కాగితంలా ఉంటుంది. ఈ సారెప్పుడైనా మీ వేలు కాలినప్పుడు
కావాలంటే మీరే చూసుకోండి. (అంటే కేవలం పరిశోధనా స్ఫూర్తి కోసం వేళ్లు కాల్చుకోమనడం
లేదు సుమండీ!) బొబ్బ లెక్కాయని బొబ్బలెట్టడం ఆపి ఓ సారి వేలి కేసి చూసుకుంటే తెలుస్తుంది
– బొబ్బ పైన ఉన్న వున్న సన్నని పొరే ఎపీడెర్మిస్సని! మీ మడమలో ఉండే దళసరి చర్మపు పొరని
ఓ బ్లేడు పెట్టి సన్నగా గొరిగేసినా కూడా రక్తస్రావం జరగదు. ఎందుకంటే ఆ పొరలో రక్త ప్రసారం
ఉండదు. గుర్రానికి నాడా వెయ్యడానికి మేకులేసి కోట్టినా రక్తం కారనిది మరి ఇందుకే. ఇక్కడ
ఉండే కణాలకి కావలాసిన పోషణ రక్తం నుండి రాదు. పోషక పదార్థాలు లోపలి నుండి నేరుగా పైకి
తన్నుకొస్తూ వ్యాప్తి (diffusion) అనే ప్రక్రియ ద్వారా ఈ దళసరి పొరని చేరుతాయి.
పాము తన పై చర్మాన్ని
– దాన్నే పొలుసు అంటారు – హటాత్తుగా విదిలించి వొదిలించుకుంటుంది. మీరు కూడా మీ చర్మంతో
ఇంచుమించు అలాంటిదే చేస్తుంటారు. అయితే పాములాగా
అంత నాటకీయంగా, దుడుకుగా కాకాపోయినా నెమ్మదిగా, క్రమంగా, అంచెలంచెలుగా చేస్తుంటారు.
అనుదినం కొన్ని కోట్ల ఎపిడెర్మల్ కణాలు ఆ పొర యొక్క లోపలి భాగాల్లో పుట్టి, నెమ్మదిగా
పైకి తన్నుకొస్తుంటాయి. ఈ పసి కణాలు మొదట్లో మెత్తమెత్తగా, ముద్దముద్దగా జెల్లీలాగా
వున్నా, వయసు పైబడుతున్న కొద్ది గట్టిపడతాయి. అలాంటి గట్టి పొరనే కెరటిన్ (keratin)
అంటారు. ఈ కెరటిన్ పొరలో ఉండే కణాలన్నీ చప్టాగా, చదునుగా, పెంకుల్లాగా, పర్రలాగా ఉంటాయి.
వీటిలో ఇక ప్రాణం ఉండదు. (కరకైన బాహ్యప్రపంచపు తాకిళ్ళకి పాపం జీవ కణాలు ఎలా తట్టుకుంటాయేం?)
ధోనీ సిక్సర్ కొట్టాడు కదాని సంబరం పట్టలేక చప్పట్లు కొట్టేసినప్పుడు, బౌండరీ దగ్గర
కాచ్ ఇస్తే దుఃఖం ఆపుకోలేక గుండెలు బాదేసుకున్నప్పుడు, ఈ సారి ఎలాగైనా సెంచురీ కొడతాడని
నేస్తాలతో సవాలు చేసి తొడలు చరిచేసుకున్నప్పుడు – మీ ఎపీడెర్మిస్ లోని కోటానుకోట్ల
కణాలు జలజలా రాలిపోతుంటాయని మర్చిపోకండి. మైండిట్!
(పోతే పోయ్యాయి
వెధవ కణాలు! 27 రోజులు తిరిగేలోపు మళ్లీ దాపురిస్తాయిగా? అని అడ్డుగా
వాదిస్తే ఇక నేను చేసేదేం లేదు.)
(ఇంకా వుంది)
నాలో స్మృతి పని చేసే తీరు చాలా
ఆసక్తి కరంగా ఉంటుంది. కంప్యూటర్ మెమరీకి ఈ స్మృతికి ఎంతో తేడా వుంది. కంప్యూటర్ మెమరీలోని
అంశాలన్నీ ఓ వరుస క్రమంలో భద్రపరచబడి వుంటాయి, లైబ్రరీలో పుస్తకాలలా. ప్రతీ అంశానికి
ఓ అడ్రస్ ఉంటుంది. లైబ్రరీ పుస్తకానికి కాల్ నంబర్ తెలిస్తే దాన్ని బట్టి పుస్తకాన్ని
కనుక్కోగలిగినట్టు, కంప్యూటర్లో ఒక అంశం యొక్క అడ్రస్ తెలిస్తే ఆ అడ్రస్ వద్ద ఉన్న అంశాన్ని బయటికి
తీయొచ్చు. కాని నాలోని స్మృతి కి ప్రత్యేకించి అడ్రస్ అనేది వుండదు. కావాలంటే మీరు
ఎప్పుడో విన్న “కొండగాలి తిరిగిందీ….” పాట నాలో ఏ అడ్రస్ వద్ద ఉందో చెప్పుకోండి చూద్దాం!
నా స్మృతిలోని అంశాలకి ఫలానా
అడ్రస్ అని వుండదు. పరస్పర సంబంధం వున్న అంశాలన్నిటినీ ఓ జాలం లాగా ఏర్పాటు చేసుకుంటాను.
ఉదాహరణకి మీరు సెలవల్లో కోన సీమని చూడడానికి వెళ్తారు. అక్కడ మావిడి తోటలు చూస్తారు.
పడవలో ప్రయాణం చేస్తారు. బుద్ధి పుట్టినప్పుడల్లా కొబ్బరి నీళ్లు తాగుతారు. సెల్ ఫోన్
ని పక్కన బెట్టి సెలయేటి గలగలలు వింటారు. ఈ దృశ్యాలు, శబ్దాలు, వాసనలు అన్నీ ‘కోనసీమ’
అన్న పేరుతో మూటగట్టి నాలో దాచుకుంటాను. ఈ
సారి ఎప్పుడైనా మీరు రోడ్డు పక్కన కొబ్బరి నీళ్ళు తాగుతున్నప్పుడు మీ కోనసీమ యాత్ర
గుర్తొస్తుంది. లేదా మావిడి కాయలు తింటున్నప్పుడో, నీళ్ల గలగలలు వింటున్నప్పుడో, పడవ
ఎక్కినప్పుడో – ఇలా ఎన్నో అనుభూతులు మీ కోన సీమ యాత్రని గుర్తుకు తెస్తాయి. ఈ చిన్న
చిన్న అనుభూతుల స్మృతులన్నీ ఓ జాలంలో కలిసి వుంటాయి. ఈ చిన్న స్మృతులన్నీ ‘కోన సీమ
యాత్ర’ అనే పెద్ద స్మృతిలో భాగాలు అవుతాయి. ఇలా స్మృతులని (మొదటి అడ్రస్, మొదటి అంశం),
(రెండవ అడ్రస్, రెండవ అంశం)… ఇలా ఓ పెద్ద పట్టికలాగా కాకుండా జాలాల రూపంలో భద్రపరచడం వల్ల నాలో ని స్మృతులు
సులభంగా చెరిగిపోవు. కోన సీమలో కొబ్బరి నీళ్లు తాగినట్టు గుర్తులేకపోయినా, మావిడి తోటల్లో
నడవడం గుర్తు ఉండొచ్చు కదండీ!
సొంత డబ్బా అనుకోకపోతే నాలో
మరో సుగుణం కూడా వుందనుకోండి. నాలో ఒక చోట ఏదో కారణం చేత కణాలు చచ్చిపోయాయనుకోండి.
నెమ్మదిగా ఆ ప్రాంతానికి ఇరుగు పొరుగున ఉన్న న్యూరాన్లు చచ్చిపోయిన న్యూరాన్ల బాధ్యతలని
నెత్తిన వేసుకుంటాయి. ఉదాహరణకి నాలో బ్రోకా ప్రాంతం (Broca’s area) అనే ఓ ప్రాంతం మీ
భాషని శాసిస్తుంది. ఉదాహరణకి దాని దగ్గర్లో కణాలు చచ్చిపోతే మాట పడిపోయే ప్రమాదం వుంది.
కాని నెమ్మదిగా దాని చుట్టు పక్కల ఉండే న్యూరాన్లు ఆ ప్రాంతం యొక్క క్రియలని చేపట్టడం
వల్ల పోయిన మాట తిరిగి వచ్చే అవకాశం వుంది.
స్ట్రోక్ (stroke) వచ్చినప్పుడు సరిగ్గా అదే జరుగుతుంది.
మెదడు లోని రక్తనాళాలలో ఎక్కడైనా రక్తం గడ్డ కట్టి, దాని వల్ల ఓ నాళం పూడుకు పోయింది
అనుకోండి. లేదా రక్తనాళంలో పోటు పెరిగి అది పెటేలు మని పేలిపోయిందనుకోండి. అప్పుడు
ఆ నాళం మీద ఆధారపడి బతుకు నెట్టుకొస్తున్న న్యూరాన్లు ఆకలితో చచ్చిపోతాయన్నమాట. అలాంటి
అత్యవసర పరిస్థితిలో దాని పొరుగు న్యూరాన్లు కొంతవరకు చచ్చిపోయిన న్యూరాన్ల పనిని తీసుకుంటాయి.
అలాంటి పరిస్థితిలో రోగికి పోగొట్టుకుపోయిన క్రియలు తిరిగి వచ్చేలా తగిన శిక్షణ నివ్వడానికి
వీలవుతుంది. కాని మెదడులో మరీ పెద్ద భాగం దెబ్బతింటే ఇక ఇరుగు పొరుగు న్యూరాన్లు పెద్దగా
చేసేదేం వుండదు. అలాంటప్పుడు రోగికి ఇచ్చే శిక్షణ పెద్దగా ఫలించకపోవచ్చు.
స్ట్రోక్ లాగే మరో ముఖ్యమైన
మెదడు సమస్య ట్యూమర్. కాని ఎన్నో సందర్బాలలో శస్త్రచికిత్స చేసి ట్యూమర్ ని తొలగించవచ్చు.
పరిస్థితులు అనుకూలిస్తే ఆపరేషన్ తరువాత రోగి పూర్తిగా కోలుగుకునే అవకాశం ఉంది.
తలకి దెబ్బ తగిలినప్పుడు కొన్ని
సార్లు మెదడుకి అయ్యే గాయం విషమించవచ్చు. మెదడు చిక్కని ద్రవంలో తేలుతూ ఉంటుందని, తలకి
గాయం తగిలినా లోపల మెదడు భద్రంగా ఉంటుందన్నది కొంత వరకు నిజమే. కాని తలకి దెబ్బ మరీ
గట్టిగా తగిలితే లోపల మెదడు కూడా గాయపడవచ్చు. ఏ సెల్ఫోన్ లోనో మాట్లాడుతూ పరధ్యానంగా
వేలిని తలుపు సందులో వేసి చితగ్గొట్టుకున్నారనుకోండి.
మరి వేలు వాయదండీ! అలాగే గాయపడ్డ మెదడు కూడా వాస్తుంది. దాంతో మెదడు చుట్టూ ఉండే ద్రవంలో
ఒత్తిడి పెరుగుతుంది. దాని వల్ల స్పృహ కోల్పోవడం, ఇక మరీ కీలక పరిస్థితుల్లో ప్రాణం
పోవడం కూడా జరుగుతుంటుంది.
ఈ మెదడుతో ఇన్ని తలనొప్పులా అని బెంబేలు పడకండేం? దురదృష్టం
కొద్దీ జబ్బు పడితే సమస్య గాని, ఆరోగ్యంగా ఉన్నప్పుడు అసలు నా సత్తా చూళ్ళేదు మీరు.
నన్నెలా వాడుకోవాలో అసలు తెలీదు మీకు. క్రమబద్ధమైన శిక్షణ చేత నా శక్తి సామర్థ్యాలని
విపరీతంగా పెంచుకోవచ్చు. నా సామర్థ్యం అపరిమితం. దాన్ని పెంచుకునే ఒడుపు తెలిస్తే ఆ
సామర్థ్యం మీ సొంతం.
